Korteknie Stuhlmacher
Architecten


OBS Het Landje
Primary school Het Landje


aerial photograph existing situation

existing building, 2011

existing building, 2011

August Macke 'das weiße Haus', Tunis 1914

façade studies

north elevation

south elevation

west elevation

street (east) elevation

Locatie: Rotterdam Centrum, Schiedamse Vest 
Opdrachtgever: BOOR (Stichting Bestuur Openbaar Onderwijs Rotterdam) 
Constructeur:  
Aannemer: 
Ontwerp: 2010 
Uitvoering: 2011/ 2012 
Fotografie: Luuk Kramer
 

Basisschool Het Landje in het Centrum van Rotterdam kampt al sinds jaren met ruimtegebrek. Na een langdurige zoektocht naar een geschikte locatie voor een permanent onderkomen voor de bovenbouw is besloten het leegstaande gebouw van de voormalige Hildernisseschool aan de Schiedamse Vest te gaan hergebruiken en te verbouwen. Voordeel voor de school is de plek direct tegenover het hoofdgebouw; hiernaast bieden de ruime afmetingen van het bestaande pand aanzienlijke voordelen ten opzichte van nieuwbouw. 

 

De Hildernisseschool is ontworpen door Gemeentewerken als uitbreiding van een veel ouder schoolgebouw dat inmiddels weer een eigen gebruiker heeft en geen deel uitmaakt van het project. Het pand dateert van 1968. Het was vanaf het begin in gebruik als school. De architectuur met haar donkere baksteengevel gaf nooit veel prijs van het gebruik; de stevige, regelmatige structuur van betonnen kolommen, balken en vloeren leent zich echter goed voor transformatie en hergebruik. 

 

Door de verbouwing veranderen interieur én exterieur ingrijpend. De gehele gevelhuid wordt geïsoleerd en vernieuwd, alle kozijnen worden vervangen, het dak wordt opnieuw geïsoleerd en deels ingericht als daktuin. Hiernaast wordt op de verdieping aan de achterzijde van het pand een klein volume toegevoegd. 

 

De gevel wordt aan de buitenzijde geïsoleerd en gestuct. Over het aanwezige, ongenaakbaar rationele patroon van de bestaande gevel wordt een informele compositie van verschillende kleurvlakken gelegd. Deze compositie verzacht de strenge ritmiek van de gevelopeningen en benadrukt het driedimensionale, complexe karakter van het volume. 

 

De kleuren zelf zijn ontleend aan het kleurenpalet dat in de directe omgeving voorkomt en bestaat uit verschillende grijs- en terracottatinten met de kleur wit als grondtoon. De aanpak is schatplichtig aan een aquarel van August Macke ‘das weiße Haus’ dat een wit huis in het zonlicht voorstelt. Macke schildert het effect van de zon in intensieve kleuren en illustreert daarmee zijn waarneming van de kleur wit. De voor de gevel van de nieuwe school toegepaste kleuren voorkomen dat het gebouw grauw en flets oogt- ook bij somber weer. De nieuwe huid zorgt voor een nieuw, fris gezicht voor de school die zich wil profileren als kunstzinnig en kleurrijk. 

 

Van het bestaande interieur blijven alleen de kolommenstructuur, de trappenhuizen en de gymzaal bestaan. Op de verdiepingen worden alle bestaande tussenwanden en plafonds verwijderd en plaatselijk vervangen. De bestaande constructies blijven in het zicht, houten panelen worden plaatselijk toegevoegd. De nieuwe inrichting heeft lichte, heldere kleuren en is flexibel van opzet. De nieuwe school beschikt niet alleen over klaslokalen maar heeft hiernaast kleinere individuele werkplekken en informele ruimten voor werk in kleine groepjes.

 

Om de begane grond geschikt te maken als multifunctionele hal wordt de vloer van de begane grond deels verlaagd. Hierdoor sluit de hal aan op de buitenruimte. Royale glaspuien en een brede luifel over de gehele breedte van het pand dragen bij aan een directe verbinding tussen binnen en buiten. Met eenvoudige middelen is gepoogd om van het plein een aangename verblijfsruimte te maken die aansluit bij de leeftijd van de leerlingen en die zorgt voor enige (visuele) afstand van het doorgaande verkeer. Hoogteverschillen zijn vormgegeven als zitelementen, trappen en plantenbakken. 

Site: Schiedamse Vest, Rotterdam, Centre 
Client: BOOR, Stichting Bestuur Openbaar Onderwijs/ Public school board Rotterdam 
Structural engineer: 
Contractor: 
Design: 2010 
Realisation: 2011/ 2012 
Photography: Luuk Kramer
 

The Primary school Het Landje in the Centre of Rotterdam is urgently in need of additional space. Following an extensive search for an appropriate location for an extension, it has now been decided that the former building of the Hildernisseschool at the Schiedamse Vest just opposite the main building of the school instead be refurbished. The existing building with its comparatively generous dimensions offers more possibilities for learning, teaching and architectural elaboration than any new building would have been  able to.

 

The Hildernisseschool  was built in 1968 as an extension to the older, adjacent school building and was designed by municipal engineers. This building now is used by a different organisation and is not part of the project. From the beginning the architectural language of the existing building avoided all references to its function as a building for children; however, its rational, concrete structure consisting of concrete columns, beams and floors makes it well suitable for transformation.

 

After the refurbishment the outer and inner appearance of the building will change radically. The skin of the building will be insulated and renewed, integrating an additional volume on the roof. All windows will be replaced and the roof will be insulated and covered with vegetation. 

 

The facade will be insulated and plastered. The unrelenting rational pattern of the existing facade will be covered by an informal composition of different colours and textures. This composition softens the rigid rhythm of the openings and enhances the sculptural character of the volume as a whole. 

 

The applied colours refer to the immediate surroundings of the school, combining shades of grey, terracotta and gold with the colour white as the basic tint. The approach to regard colours as variations of the colour white is derived from a watercolour by the painter August Macke ‘das weiße Haus’. The artist paints a white house in the sun by using intensive colours. The colours illustrate the artist’s perception of the white. In the case of the façade of the school, colour has been added to prevent the white façade looking  drab - even in gloomy weather- without loosing the clarity of being a white building. The new skin gives the building a contemporary, fresh appearance, in keeping with the ambition of the school to be ‘art-minded and colourful’. 

 

Of the existing interior only columns, staircases and the gym will be kept. On the upper floors all existing separating walls and all false ceilings will be removed. The concrete structure will be revealed where possible.  Decorative timber panels will be added locally to improve the acoustic properties of the space.

 

The new interior will provide the building with more flexibility and fresh colours. In addition to the conventional classrooms the school will contain more informal spaces for individual tasks and for work in smaller groups. In order to make use of the ground floor as a multifunctional hall the floor level will be lowered connecting directly to the outdoor space. Generous glass walls and a wide canopy enhance this connection. The square will be a pleasant space to be, fitting to the age of the pupils, and slightly protected from traffic noise. Differences in level have been designed as seating elements, stairs and planters.